پیام آقای دکتر حسین سلیمی رییس دانشگاه علامه طباطبایی

جناب آقای دکتر حسین سلیمی، ریاست دانشگاه علامه طباطبایی، به مناسبت برگزاری کنفرانس بین المللی «علم سیاست، مطالعات زنان و آینده» پیامی ارسال کردند.

برگزاری این همایش گرانبها در حوزه مطالعات زنان و ارتباط آن با دانش و مطالعات علوم سیاسی را خدمت استادان و همکاران گرامی در انجمن علوم سیاسی ایران تبریک می‌گویم.

نکته اول: چرا مطالعات زنان؟

این سؤال خود نشان‌دهنده یک آسیب و خلاء بزرگ در مطالعات سیاسی و اجتماعی است. به همین دلیل است که ما حوزه‌ای به نام «مطالعات مردان» نداریم، اما حوزه‌ای به نام «مطالعات زنان» داریم. این گویای یک خلاء بزرگ در تاریخ تفکر سیاسی و در تاریخ تفکر اجتماعی است؛ گویای یک خلاء بزرگ در ساختار روابط سیاسی و اجتماعی در طول تاریخ است. البته این خلاء بزرگ از حوزه اندیشه‌گی خارج از اندیشه‌های مذهبی بروز کرده است. ما شاهد آن هستیم در سرآغاز تفکر فلسفی، در اندیشه‌های افلاطون و ارسطو، زمانی که سخن از انسان، حقوق انسان، جایگاه انسان و انسان فاضل می‌شود، انسان برابر با «مردان» و آن هم «مردان آزاد یونان» فرض می‌شود. بنابراین، در سرآغاز تفکر و در سرآغاز فلسفه ما می‌بینیم جایی برای زنان در حوزه اندیشیدن نیست. و این نگاهی است که تا ابتدای قرن بیستم ادامه دارد. تا زمانی که سخن از حقوق اجتماعی و سیاسی انسان‌ها می‌شود، گویی انسان ها همچنان مردها تلقی می‌شوند.

بنابراین، هم در تفکر سیاسی مدرن و هم در تفکر سیاسی افرادی که به مدرنیسم انتقاد کردند، مثل نیچه، یک عنصر نادیده انگاشتن یا ضدیت با جنس زن و نگاه زنانه وجود دارد. از این رو، به نظر می‌رسد یک نکته مورد مطالبه این باشد که چرا اصلاً زنان نادیده گرفته شدند و در نتیجه نیاز به ایجاد حوزه‌ای تحت عنوان «مطالعات زنان» پدید آمد.

نکته دوم این است که ما در مطالعات زنان و جنبش‌های زنان که جاری شده، شاهد یک آسیب جدی هستیم. این آسیب بر پایه یک دوگانگی آنتاگونیستی مبتنی بر تعارض است؛ گویی یک تعارض ذاتی بین جنس زنانه و مردانه و بین گفتمان زنانه و گفتمان مردانه وجود دارد. به نظر می‌رسد پایه‌گذاری مطالعات زنان بر مبنای این دوگانگی خطایی بزرگ و تقسیم کردن انسان و انسانیت باشد.

از این رو، به نظر می‌رسد با توجه به صلاحیت‌های روزافزون زنان، افزایش تحصیلات زنان، رشد فکری و مهارتی سریع زنان بخصوص در جامعه ایران دیگر نیازی نیست ما بخواهیم تسهیلات ترجیحی برای زنان در جایگاه‌های مختلف ایجاد کنیم. زیرا اگر شرط بر شایسته‌سالاری باشد، شایستگی‌های روزافزون زنان جایگاه آنها را در ساختار قدرت افزایش خواهد داد.

اما به نظر می‌رسد ما هنوز محتاج آن هستیم که به این وجه مغفول در مطالعات سیاسی توجه بیشتری داشته باشیم. هنوز مطالعات علمی که درباره نقش زنان در تاریخ انسان، در مطالعات سیاسی و در ساختارهای سیاسی جامعه بسیار اندک است. این در حالی است که در اندیشه دینی ما جایگاه خاصی به زنان و اندیشه‌ها و جایگاه‌های آنها و نقش آنها در رشد و تعالی جامعه داده شده است.

امیدوار هستم که این همایش بتواند زمینه‌ساز رشد و تعالی بیشتر مطالعات زنان در جامعه ایران و متعاقب آن حضور بیشتر زنان فرهیخته و شایسته در آینده سیاسی و فکری جامعه ایران باشد.

ایمیل کنفرانس: ipsawomen@gmail.com

کانال تلگرامی: ipsawomen@

دیدگاهتان را بنویسید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *