درباره ما

ما در دنیای پیچیده‌ای زندگی می‌کنیم. دنیایی که مردم، ملت‌ها و اقتصادها بیش از هر زمان دیگری به یکدیگر وابسته و پیوسته هستند. چالش‌های دنیا، از شهرنشینی تا ایجاد فرصت‌های شغلی برای میلیون‌ها نفر، فقط با رویکردهایی قابل حل هستند که هر دو سوی پیچیدگی دنیا و بسترهای داخلی را در نظر گرفته، «توسعه انسانی» را در کانون و مرکز این پارادایم قرار دهند.

با وجود پیشرفت کلی که بشر به دست آورده است، اما فقر و گروه‌های حاشیه‌نشین همچنان پابرجا باقی مانده‌اند. «نابرابری» در بسیاری از کشورها رو به افزایش است و در طول زمان به عاملی برای بی‌ثباتی و آسیب‌پذیری بدل شده، شدیدترین ضربه‌ها را به کشورهای کم و میان توسعه وارد می‌کند. در حقیقت، «مسایل زنان» از جمله دغدغه‌های مشترک میان فرهنگ‌ها و جوامع مختلف است که با شدت و ضعف‌های متفاوت وجود دارد.

دو مفهوم «زنان» و «توسعه انسانی» دو روی یک سکه هستند که ضرورت «عدالت جنسیتی» و «توانمندسازی زنان» را به عنوان پیش‌شرط مطرح می‌کنند. بنابراین، سرمایه‌گذاری برای توانمندسازی زنان پیشرفت و توسعه را افزایش می‌دهد و عدم سرمایه‌گذاری در این زمینه و عدم تلاش برای بهبود وضعیت زنان پتانسیل‌های افراد، خانواده‌ها، جوامع و ملت‌ها را به مخاطره می‌اندازد.

از این رو، نابرابری جنسیتی یکی از بزرگ‌ترین موانع برای توسعه انسانی، توسعه پایدار و ملت‌سازی است. بر اساس آمار سازمان توسعه منابع انسانی سازمان ملل برای سال 2018، متوسط نرخ توسعه انسانی برای زنان 6 درصد کمتر از مردان است و این شکاف در کشورهای کم توسعه افزایش می‌یابد. با توجه به نرخ فعلی پیشرفت برآورد می‌شود برای غلبه بر شکاف جنسیتی در حوزه اقتصاد در سراسر کره خاکی به بیش از 200 سال زمان نیاز است.

عوامل مسئول حضور اندک زنان در عرصه‌های گوناگون تقریباً در میان تمام ملت‌ها مشترک و مشابه است، اما درجه تأثیرگذاری این عوامل از ملتی به ملت دیگر تفاوت دارد. بنابراین، استفاده و به‌کارگیری اقدامات و تکنیک‌های یکسان نمی‌تواند الزاماً نتایج مشابه را برای همه ملت‌ها به بار آورد.

زنان در ایران هنوز در عرصه و حقوق سیاسی کشور بسیار عقب‌تر از مردان هستند. به نظر می‌رسد ساختارهای قانونی در ایران به صورت پیدا و پنهان به نفع جنسیت مرد طراحی شده و در این ساختارها به حقوق زنان به طور کامل پرداخته نشده است. این ساختارها برابری در دسترسی به منابع بالقوه موجود را میان مردان و زنان ندیده‌اند و سیستم سیاسی و اجتماعی را به گونه‌ای طراحی کرده‌اند که زنان در آن حضور دارند، اما در حاشیه قرار گرفته‌اند. اما در دهه‌های اخیر فعالیت‌هایی صورت گرفته تا بسترهای لازم جهت حضور فعال‌تر زنان در اجتماع و سیاست فراهم شود. سخنوران درباره مقام زن داد سخن داده‌اند، فیلسوفان و متفکران ارزش‌های زن را برشمرده‌اند، شاعران در ستایش او قلم‌ها فرسوده‌اند و هنرمندان در بیان حالات و روحیات او اعجازها آفریده‌اند. اما مجموعه این گفتارها، اندیشه‌ها، کوشش‌ها و هنرمندی‌ها نتوانسته است عظمت زن در پیشگاه خالق هستی را بازگوید و راهکاری برای فراموشی حضور زنان بیابد.

کمیته مطالعات زنان انجمن علوم سیاسی کشور با هدف توسعه و تقویت عدالت جنسیتی و توانمندسازی زنان، جوانان و جامعه مدنی از طریق مشارکت دانشجویان، پژوهشگران، دانشگاهیان و سیاستگذاران در توسعه پایدار و ملی راه‌اندازی شد. این کمیته به تدریج به آخرین و جدیدترین اطلاعات در قالب پایگاه اطلاعات دیجیتالی زنان ایران زمین مجهز شده، این اطلاعات را به منظور حضور همه‌جانبه زنان در عرصه‌های مختلف اجتماعی، اقتصادی، فرهنگی، سیاسی، ورزشی، هنری و … مورد استفاده قرار خواهد داد. کمیته مطالعات زنان انجمن علوم سیاسی کشور همچنین امکان تشکیل گردهمایی، نشست، همایش، کنفرانس و کارگاه‌های آموزشی به منظور به اشتراک‌گذاری منابع، تبادل اطلاعات و هم‌افزایی نهادهای داخلی و منطقه‌ای فعال در زمینه موضوعات زنان از طریق شبکه‌سازی و توسعه ظرفیت‌ها فراهم می‌کند. پیش‌بینی می‌شود این کمیته نقش بزرگی در دستیابی به نتایج ملی پیرامون توسعه و تقویت مشارکت زنان در فعالیت‌های اقتصادی، تصمیم‌گیری‌های سیاسی و عدالت جنسیتی مطابق با طرح‌های ملی و استراتژی‌های طولانی مدت تدوین شده برای حمایت زنان ایفا کند.

از آنجا که پژوهش نیروی حیات تصمیمات آگاهانه محسوب می‌شود، بسیاری از سیاستگذاران فهیمانه در پی اطلاعات علمی معتبر و قابل درک هستند تا بر اساس ذهنیت‌ها سیاستگذاری‌ها انجام نپذیرد. از این رو، گردآوری، یکپارچه‌سازی و پالایش داده‌ها برای دستیابی به تصویری بزرگ‌تر و ارائه راهکارهای بهتر ضروری هستند.

با توجه به این چالش‌ها، مطالعات زنان باید با اهداف مشخص تقویت شود تا سیاستگذاران این حوزه آگاهانه تصمیم‌گیری کرده، دستیابی به توسعه پایدار و مشارکت مؤثرتر زنان در ملت‌سازی را امکان‌پذیر سازند.

کمیته مطالعات زنان انجمن علوم سیاسی کشور تصمیم‌گیرندگان، دانشگاهیان، متخصصان و پژوهشگران مسایل زنان را برای بحث درباره اولویت‌ها و نیازهای زنان گرد هم خواهد آورد و به بررسی علمی مسایل زنان به منظور تقویت عدالت، قانونمداری، حقوق و آزادی‌های اولیه خواهد پرداخت. در این راستا، کمیته مطالعات زنان انجمن علوم سیاسی کشور با کمک به توسعه پژوهش‌های سیاستگذاری و سیاست‌های پژوهش‌محور مشارکت و نقش زنان را در فرآیندهای بازسازی و توسعه افزایش خواهد داد که از اهداف برنامه ششم توسعه است.